Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye ateşlemeden girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Bu aşamada no. 1 tubos nasıl içilir benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo nasıl içilir benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren koku ne kadar net ise yoğunluk o kadar yüksek sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu o anda kaydetmek gerekir, zira hafıza kısa sürede silikleşir. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak hatayı önler çünkü kalabalık ortamlarda hafif notalar çabucak gözden kaybolur. Aroma gücü tek başına iyilik ölçüsü değildir; sadece şiddeti anlatır. Kısacası ilk denemede sabırlı olmak ve kriterleri baştan belirlemek en doğru yol sayılır. Kriter belli olunca her puro aynı terazide değerlendirilir böylece notlar birbiriyle destekler. Değerlendirme sırasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda durursa dikkat artar.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden yoğunluğu tek seferde ölçmek yanıltıcıdır ayrıca baştan acele edip hüküm vermek sık yapılan bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle hafif ve temiz başlar elbette bu sıralama her çubukta birebir tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos yoğunluğu nasıl gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü asıl tat genellikle bu kısımda saklıdır. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla zirveye yaklaşır ve notalar koyulaşır hem de çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik kalır. Petit churchills yoğunluğu nasıl gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş gelir gerçekten bu sebeple yavaş gitmek fayda getirir. Sonlara doğru sıcaklık arttığından acımsı notalar baskın olabilir nitekim ısınan tütün asıl tadını yalnızca ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan vermek daha adil değerlendirme sağlar. Evrelerin sınırı çoğu zaman net değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya bölmek işinizi görür. Geçişleri yakalamak adına nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Art arda çekmek ısıyı yükseltir ve tadı bozar.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha net hâle getirir mutlaka sabit ışık ile sessiz bir köşe seçilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu da tadım notlarını insandan insana daha tutarlı kılar. Bir hafif aromayı, beş de damakta baskın duran yoğun notayı gösterir böylece dikkat bölünmez ve yorum doğruluğu yükselir. Petit julietas neye benzer benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla alt puanlarda kalır ve ileride okunduğunda hangi noktayı kastettiğiniz hemen hatırlanır. Romeo julieta petit julietas kutusu gibi aynı boydaki bir kutu ise tatlı tonları yüzünden yakın bir not alabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu yazmadan önce birkaç nefes yapmak şarttır diğer taraftan ondalık notlar yazmak gereksiz bir karmaşa getirir. Ölçeği her seferinde değiştirmemek karşılaştırmayı mümkün kılar. Ölçeğin ortası en çok kullanılan puandır, zira dengeli aromalar çoğunluğu oluşturur. Uç noktalardaki notlar gerçekten belirgin durumlarda verilmelidir. Bu sayede not defteri ayırt edici olur.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çap, yanışın hızını hem de yoğunluğunu doğrudan etkiler bu yüzden yanış çizgisinin eşit ilerlemesini de gözlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla yanar, bu yüzden keskin tonlar erken öne çıkar gerçekten ince çubuklarda sıcaklık artışı çok daha hızlıdır. Petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz ısınma hızı de aromayı doğrudan değiştiren bir unsurdur. Geniş çaplı çubuklarda çekiş daha yavaş gelir ama aromalar sonradan açılır ve bu çabukluk tadın okunma süresini daraltır. Regalias de londres yoğunluğu nasıl gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu düzensizse yorum kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı yapar ama şiddetini azaltmaz aksine kalın çubukta duman daha geniş bir alana dağılır. Bu yüzden çapı kayıtlara eklemek gerekir. Farklı çaplarda iki ürünü aynı oturumda denerken ilk olarak inceyi ardından kalını içmek iyi olur. Böylece yoğun tat hafif olanın izlenimini gölgelemez. Aradaki bekleme zamanı en az otuz dakika tutulmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki yoldan gelir: damaktaki tat ile burun boşluğunun yakaladığı aroma hâlbuki bu iki kanal karşılıklı besler ama aynı şey değildir. Gücü dikkatle yorumlamak adına ikisini ayrı yazmak iyi olur bu ayrım ilk bakışta küçük görünse de yorumları oldukça değiştirir. Dumanı ağızdan bırakırken burun yoluyla hafifçe çıkarmak burun geçişi denemesidir mesela hafif bir soluk aromayı daha geniş gösterir. Short churchills tadım notları gibi kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını net verir üstelik nezle halindeyken denenen tadımlar sağlam sayılmaz. Short sports neye benzer benzeri ince bir çubuk de fındıksı notayı daha hızlı bırakır sert bir nefes ise ince notaları örter. Yoğunluk damakta düşük ama burunda yüksek olabilir benzer biçimde çok sıcak bir öğünden sonra duyarlılık azalır. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Acemi kişiler açısından önce koku yoluyla gelen ipuçlarına odaklanmak daha kolaydır. Zamanla damak tarafı da detay göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Ağız doyduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan zayıf algılanır ayrıca öğün arasında deneme yapacaksanız bu önlem iyice değer kazanır. Bu yüzden her çubuktan sonra oda sıcaklığında su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün olduğu gibi görmenizi mümkün kılar. Geniş çaplı puro kutusu benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur çünkü yorgun bir damak en belirgin aromayı dahi silik gösterir. Sade kahve kavrulmuş notalarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları bastırır ayrıca buzlu içecekler damağı uyuşturur hem de aroma hissini düşürür. Puritos serisi benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri suyla daha temiz anlaşılır o nedenle hazırlık adımı atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her tadımda sabit tutmak karşılaştırmayı korur nitekim tatlı sıvıdan sonra baharatlı notalar olduğundan sert hissedilir. Yemekten hemen sonra tadım yapmak doğru olmaz. Kahve ve su dışında sade çay de kullanılabilir; asıl mesele içeceğin sade kalmasıdır. Ağız tazelendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle girişilen tadım çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Küçük çubuk ölçüsünde yanış kısa olduğundan aroma dalgalanması daha dar bir alanda yaşanır üstelik ilk izlenim bu boylarda çabucak silinebilir. Dolayısıyla başlangıç ile son çekişler arasındaki oynamayı görmek daha zordur bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha dikkatli incelenmelidir. Club kalınlığında sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır böylece yoğunluğu izlemeyi rahatlatır çünkü her çekişin payı daha fazladır. Romeo julieta 20 mini gibi mini ölçü de kakao notasını çabucak gösterip sona erer çünkü geçiş uzun süre değil birkaç çekişte olup biter. Kısa çubuklarda iki çubuk denemek tek denemeden daha sağlam sonuç verir bu sebeple düzenli ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk izlenimi oluşturur bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil de bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrı kaydetmek yararlıdır. Ölçü küçüldükçe tat ayrıntısı daralır, fakat güç hissi korunabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını büyük boy notlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm açmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir deneme yoğunluk konusunda kesin bir fikir sunmaz yani her deneme önceki denemenin üstüne inşa edilir. Günün yorgunluğu, ortam ile saat algıyı etkiler bu düzen üç dört tadımdan sonra gözle görülür katkı sağlar. Bu yüzden basit bir tadım defteri tutmak işe yarar aksi takdirde benzer notalar her seferinde baştan keşfedilir. 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı ürüne dönüp göz atmak gelişimi ölçmenizi sağlar. San cristobal bastiones puro gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da zaman kaybına neden olur. Saat, puro adı ile puan deftere girilmelidir gerçekten ilk notlar ileride okunduğunda şaşırtıcı farklar barındırır. Notlar arasında iki basamaktan fazla sapma varsa koşullar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz netleşir. Kayıtta kısa ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha kullanışlıdır. Mesela ikinci evre belirgin sedir kokusu şeklinde bir not yeterli sayılır. İleride bakıldığında net kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, dumanın ağızdaki ağırlığını tarif eder; yoğunluk ise notaların şiddetidir zira bu iki özellik aynı yönde ilerleme etmek mecburiyetinde değildir. İkisi çoğu zaman birbirinin yerine anılır, oysa bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha dürüst bir yorum doğurur. El principe aroma profili benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir notasını belirgin verebilir mesela sert bir içim sönük bir tatla gelebilir. San cristobal la cabaña puro gibi dengeli bir kutu de orta gövdeyle badem notasını güçlü taşır üstelik ağır bir içim aromasız de kalabilir. Demek ki hafif içimli bir çubuk güçlü aroma sunabilir aksi durum de mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki puan tutmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı değerlendirmek iyidir. Gövdeye bakarak aroma gücünü tahmin etmek yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki ürün arasında yoğunluk farkı aramak hassas bir beceridir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ile düzenli not tutmayı ister. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Ortam, yoğunluk izlenimini en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım şartları değiştirmemekle mümkündür. Nemi düşük bir ortamda çubuk çabuk yanar böylece keskin notalar abartılır bu nedenle ortam koşullarını de deftere geçirmek akıllıca olur. Çok nemli havada de duman tıkanır ve lezzet bastırılır sıcaklık de yaprağın ısınma hızını değiştiren ayrı bir değişkendir. Tadımda la prado benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken kutunun koruduğu nemi dikkate almak gerekir aksi halde iki ayrı günde ortaya çıkan puan farkı üründen sanılabilir. Magnífico onlu kutu nasıl içilir benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa fark net okunur değerlendirme anı planlarken bu etkeni hesaba katın. Temiz hava ortamdaki kokuları azaltır, yoğun koku ise algıyı bozar hâlbuki asıl etken sıklıkla ortamdaki nem veya esinti olur. Değerlendirmeyi hep benzer koşullarda yapmak en güvenilir yoldur. Kapalı bir ortamda duman yoğunlaşırsa ikinci çubuğun aroması yanlış okunabilir. Pencere aralığı bırakmak genellikle yeterlidir. Rüzgar fazla sertse kül düzeni şaşar.